Ολοκληρώθηκε η επιτόπια επίσκεψη και καταγραφή σημείων ιστορικού ενδιαφέροντος στο πλαίσιο της δράσης «Τουρισμός Ιστορικής Μνήμης» του Δήμου Χίου.

Στο πλαίσιο της υλοποίησης της δράσης «Τουρισμός Ιστορικής Μνήμης» και της προετοιμασίας του πρώτου παραδοτέου του έργου, πραγματοποιήθηκε στη Χίο, από τις 21 έως τις 25 Οκτωβρίου 2026, η επίσκεψη της αναδόχου κ. Σοφίας Μπουρνατζή και του συνεργάτη της κ. Κωνσταντίνου Δούκα, με αντικείμενο την επιτόπια έρευνα, την καταγραφή και τη φωτογραφική τεκμηρίωση μνημείων, ιστορικών χώρων και σημείων ιδιαίτερου ενδιαφέροντος του νησιού.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στον σχεδιασμό του Γραφείου Τουρισμού του Δήμου Χίου για την ανάπτυξη του Τουρισμού Ιστορικής Μνήμης, σε συνέχεια της υπ’ αριθ. 125/2026 απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου για τη συμμετοχή στην καμπάνια «War Memorial Tourism Greece» και της ένταξης του Δήμου στο ευρωπαϊκό δίκτυο Liberation Route Europe (LRE).

Στόχος είναι η ανάδειξη της ιστορικής ταυτότητας της Χίου μέσα από την τεκμηρίωση και προβολή τόπων που συνδέονται με καθοριστικά γεγονότα της νεότερης ιστορίας της, από την Ελληνική Επανάσταση και τη Σφαγή της Χίου το 1822 έως την Απελευθέρωση του 1912 και τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Κατά τη διάρκεια τριών ημερών εντατικών επιτόπιων επισκέψεων, πραγματοποιήθηκαν καταγραφές σε σημαντικούς χώρους ιστορικής μνήμης, μουσεία, εκκλησίες, μοναστήρια, μνημεία και ιστορικούς οικισμούς.

Η έρευνα αυτή θα συμβάλει στη δημιουργία δύο οργανωμένων διαδρομών Ιστορικής Μνήμης, μίας περιπατητικής εντός της πόλης της Χίου και μίας οδικής, καθώς και στην παραγωγή δίγλωσσου ενημερωτικού και ψηφιακού υλικού για την προβολή του προορισμού. Καθοριστική για την επιτυχή πραγματοποίηση της επίσκεψης υπήρξε η συμβολή των μελών της Επιστημονικής Συμβουλευτικής Επιτροπής Έργου Ιστορικής Μνήμης του Δήμου Χίου.

Το Γραφείο Τουρισμού εκφράζει τις θερμότερες ευχαριστίες του προς τον κ. Μιχαήλ Βαρλά, την κ. Παρασκευή Ποταμούση, τον κ. Ανδρέα Μιχαηλίδη, τον κ. Ιάκωβο Μπριλή, τον κ. Μιχαήλ Μελαχροινούδη, την κ. Αγγελική Μαστρομιχαλάκη και την κ. Ματίνα Σολωμάκου, οι οποίοι συμμετείχαν στη συνάντηση γνωριμίας και εργασίας με την ανάδοχο ομάδα, ενώ παράλληλα συνόδευσαν τους επισκέπτες σε πολλούς χώρους ιστορικής μνήμης. Με τις γνώσεις, την εμπειρία, τις επισημάνσεις και την προσωπική τους συμμετοχή συνέβαλαν ουσιαστικά στην πληρέστερη προσέγγιση της ιστορίας του τόπου μας και στην ανάδειξη σημαντικών πτυχών της συλλογικής μας μνήμης.

Η συνεργασία αυτή αναδεικνύει τη σημασία της ενεργού συμμετοχής της τοπικής επιστημονικής και πολιτιστικής κοινότητας σε μια προσπάθεια που δεν περιορίζεται στην τουριστική προβολή, αλλά επιδιώκει πρωτίστως το σεβασμό, τη διαφύλαξη και τη μετάδοση της ιστορικής γνώσης.

Ο Δήμος Χίου αισθάνεται την ανάγκη να ευχαριστήσει θερμά όλους όσοι άνοιξαν τις πόρτες ιστορικών χώρων, υποδέχθηκαν την ομάδα εργασίας και μοιράστηκαν πολύτιμες πληροφορίες, γνώσεις και μαρτυρίες.

Ιδιαίτερες ευχαριστίες απευθύνονται:

• Στον Ταξίαρχο Χίου κ. Παναγιώτη Λυμπερέα, για την υποδοχή στο Στρατόπεδο «Γεωργίου Γκιάλα».

• Στον Ιατρικό Σύλλογο Χίου και ιδιαίτερα στον κ. Ανδρέα Μιχαηλίδη, για την εξαιρετική ξενάγηση στο Ιατρικό Μουσείο Χίου και στο ιστορικό Λωβοκομείο.

• Στον πατέρα Γεώργιο Κωνσταντίνου, για τη φιλοξενία στην Ιερά Μονή Παναγίας Πλακιδιώτισσας.

• Στον  πατέρα Νικόλαο Μακρη για την φιλοξενία στον Άγιο Συμεών

• Στον κ. Γεώργιο Μαστοράκη για την υποδοχή και ξενάγηση στο Μουσείο Ιστορίας και Φυσικής.

• Στον πατέρα Κήρυκα Φαράκλα και τον εκκλησιαστικό επίτροπο κ. Δημήτριο Αρμενάκη , για τη φιλοξενία στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Βροντάδου.

• Στην κ. Στέλλα Φαϊτάκη, για την πολύτιμη ξενάγηση και ενημέρωση σχετικά με την αρχαιολογική κληρονομιά του νησιού.

• Στον κ. Κωνσταντίνο Ζαφείρη, για την υποδοχή και ξενάγηση στη Βιβλιοθήκη Κοραή.

• Στον κ. Πολύδωρο Στείρο, για τη θερμή φιλοξενία στο Φιλοπρόοδο Όμιλο Βροντάδου (ΦΟΒ).

• Στον κ. Νικόλαο Κλαδιά, για την υποδοχή στον Άγιο Μηνά.

• Στον κ. Γιάννη Γλύκα, για την ενδιαφέρουσα ξενάγηση στο Ναυτικό Μουσείο Χίου.

Ξεχωριστές ευχαριστίες απευθύνονται επίσης στον Πρόεδρο του Συλλόγου Εστίασης Χίου, κ. Γεώργιο Πάσσα, για τη συνεργασία και την υποστήριξη της προσπάθειας, καθώς και στους επαγγελματίες της περιοχής του Κάστρου, οι οποίοι συνέβαλαν με τη φιλοξενία και την ανταπόκρισή τους στην επιτυχία της επίσκεψης:

• Στο κατάστημα «Βραδύπους» και στον κ. Στέλιο Τσακό.

• Στο κατάστημα «Καφενές» και στον κ. Γεώργιο Λυμνιούδη.

• Στο κατάστημα «Άπειρον» και στον κ. Γεώργιο Καραγιώργη.

Θερμές ευχαριστίες εκφράζονται ακόμη στα Frourio Apartments του κ. Π. Πάτρα, για την εξαιρετική φιλοξενία της ομάδας κατά την παραμονή της στη Χίο και στον κ. Γεώργιο Δελιό, στον ιστορικό Ανάβατο, για τη φιλοξενία και τη συμβολή του στην επίσκεψη. Η ανταπόκριση όλων απέδειξε για ακόμη μία φορά ότι ο σημαντικότερος πρεσβευτής της ιστορίας και του πολιτισμού της Χίου είναι οι ίδιοι οι άνθρωποί της.

Η επιτόπια έρευνα ανέδειξε με τον πιο ουσιαστικό τρόπο τον ανεξάντλητο ιστορικό και πολιτιστικό πλούτο της Χίου. Τρεις ημέρες καταγραφών δεν είναι αρκετές για να αποτυπώσουν το σύνολο των ιστορικών διαδρομών, των μνημείων, των αφηγήσεων και των τόπων μνήμης που διαθέτει το νησί μας. Αυτός ο πλούτος αποτελεί πηγή υπερηφάνειας, αλλά ταυτόχρονα και ευθύνη για τη διατήρηση, την τεκμηρίωση και την ανάδειξή του.

Η απόφαση του Δήμου Χίου να επενδύσει στη δημιουργία ενός οργανωμένου δικτύου διαδρομών Ιστορικής Μνήμης φιλοδοξεί να αποτελέσει την αφετηρία μιας μακρόπνοης προσπάθειας, που θα συνδέσει την ιστορική έρευνα με την εκπαίδευση, τον πολιτισμό και τη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη.

Μιας προσπάθειας που θα δώσει τη δυνατότητα τόσο στους κατοίκους, τους μαθητές των σχολείων της Χίου, όσο και στους επισκέπτες να γνωρίσουν βαθύτερα την ιστορία της Χίου, να ανακαλύψουν λιγότερο γνωστές πτυχές της και να προσεγγίσουν τους τόπους μνήμης με σεβασμό και ουσιαστικό ενδιαφέρον. Παράλληλα, η συμμετοχή στο ευρωπαϊκό δίκτυο Liberation Route Europe δημιουργεί προοπτικές συνεργασίας και διεθνούς προβολής, εντάσσοντας τη Χίο σε έναν ευρύτερο ευρωπαϊκό διάλογο για την ιστορική μνήμη και την κοινή πολιτιστική κληρονομιά.

Ο Αντιδήμαρχος Τουρισμού Χίου, κ. Γεώργιος Χριστάκης, με αφορμή την ολοκλήρωση της επίσκεψης, εκφράζει τις θερμές ευχαριστίες του προς όλους τους συμμετέχοντες και επισημαίνει: «Η Χίος είναι ένας τόπος με βαθιές ιστορικές ρίζες, με μνήμες που παραμένουν ζωντανές και με μια πολιτιστική κληρονομιά που έχουμε χρέος να προστατεύσουμε και να αναδείξουμε.

Η ανταπόκριση των μελών της Επιτροπής Ιστορικής Μνήμης, των εκπροσώπων των φορέων, των επαγγελματιών και όλων όσοι συνέβαλαν στην πραγματοποίηση αυτής της επίσκεψης μας γεμίζει αισιοδοξία. Τους ευχαριστώ θερμά, έναν προς έναν, για το χρόνο που διέθεσαν, τις γνώσεις που μοιράστηκαν και, κυρίως, για την αγάπη που έδειξαν για τον τόπο μας.

Ελπίζουμε η πρωτοβουλία αυτή να αποτελέσει την αρχή μιας σταθερής και ουσιαστικής συνεργασίας, μέσα από την οποία θα αναδείξουμε ακόμη περισσότερο την ιστορία της Χίου, θα ενισχύσουμε την εξωστρέφειά της και θα δημιουργήσουμε νέες ευκαιρίες για την ανάπτυξη ποιοτικών μορφών θεματικού τουρισμού.

Για εμάς, ο Τουρισμός Ιστορικής Μνήμης δεν είναι απλώς ένα ακόμη τουριστικό προϊόν. Είναι ένας τρόπος να τιμήσουμε το παρελθόν μας, να γνωρίσουμε καλύτερα τον τόπο μας και να παραδώσουμε την ιστορία του στις επόμενες γενιές».

Την επιμέλεια, τον συντονισμό και την οργάνωση της επίσκεψης, εκ μέρους του Τμήματος Ανάπτυξης, Επιχειρηματικότητας, Ναυτιλίας και Τουρισμού του Δήμου Χίου, είχε η υπάλληλος του Τμήματος κ. Ουρανία Τώρα. Ο Δήμος Χίου συνεχίζει με συνέπεια την προσπάθεια ανάδειξης της ιστορικής και πολιτιστικής του ταυτότητας, με τη συνεργασία της τοπικής κοινωνίας και με σεβασμό στη μνήμη και την ιστορία του τόπου.